en
پنج شنبه ۲۳ مرداد ۱۳۹۹

صفحه اصلی - مقاله و گفت گو - مجموعه مطالب آسیب‌شناسی سینمای کوتاه ایران – ۵: به دنبال فرمول طلایی فیلم کوتاه موفق!

۲۴ فریم – آریان گلصورت: در این مجموعه مطالب به آسیب‌شناسی سینمای کوتاه ایران می‌پردازیم. این آسیب‌ها می‌توانند مربوط به خود فیلم‌ها باشند و یا فضای رسانه‌ای و مسائل مدیریتی و نظارتی. امیدواریم با نظراتتان ما را همراهی کنید و موضوعات مطالب آینده را پیشنهاد دهید.

به دنبال فرمول طلایی فیلم کوتاه موفق!

فرق است میان فیلمی که ریشه در دغدغه‌های واقعی (چه فرمی و چه فکری) و تجربه زیستی فیلمساز دارد و فیلمی که صرفا به هدف خودنمایی و یا خوش‌آمد افراد و جشنواره‌های خاص ساخته شده باشد. البته اگر فیلم‌های بی‌هدف فیلمسازان بلاتکلیف و فیلم‌هایی که ساخته می‌شوند چون صرفا «بودجه‌اش هست» را کنار بگذاریم. در سینمای کوتاه ما کم نیستند کسانی که فیلم می‌سازند تا بتوانند خودشان را فیلمساز صدا کنند! فیلمسازانی که بیشتر به حواشی و دورهمی‌ها علاقه دارند تا اصل ماجرا. چنین افرادی بسیار دنبال دست یافتن به «فرمول طلایی فیلم کوتاه موفق»‌اند و جالب اینجاست که حتی اقدامی در جهت یافتن این فرمول توسط خودشان نیز نمی‌کنند و منتظرند تا دیگران آن را در اختیارشان قرار دهند. در حقیقت حتی به سراغ تحلیل و بررسی جنبه‌های مختلف فیلم‌های تحسین شده نیز نمی‌روند و برای رسیدن به فرمول طلایی، چشم‌شان به دست افرادی است که حتی یک فیلم شاخص هم نساخته‌اند، اما کلاس برپا می‌کنند و برای دیگران نسخه می‌نویسند. طبعا خواندن کتاب و مطالعه فیلم‌ها به شناخت بهتر یک فیلمساز از مدیومی که می‌خواهد در آن کار کند کمک خواهد کرد. به هر حال سینما یک علم و مهارت است و قابل آموزش. اما یکی از اولین قدم‌ها در این مسیر فهم این نکته است که سینما و اساسا هنر یک فرمول ثابت ندارند. پس نباید در دام افرادی که می‌خواهند فیلم کوتاه را در تعاریف مشخص و سطحی بگنجانند و تلاش کنند راه‌های ثابتی برای ساخت فیلم موفق ارائه دهند افتاد. راه‌های ساخت یک فیلم موفق (البته که موفقیت هم نسبی است) نامحدود است و شاید شما برای اولین بار از یک مسیر منحصر به فرد به آن دست پیدا کنید. بارها دیده‌ایم که در انجمن سینمای جوان و یا در حاشیه جشنواره فیلم کوتاه تهران افرادی کلاس می‌گذارند تا به دیگران یاد دهند چگونه فیلم خوب بسازند. منظور کلاس‌هایی که واقعا آموزش مهارت فیلمسازی می‌دهند نیست. منظور کلاس‌هایی است که استاد پشت میکروفون و یا پای تخته شروع می‌کند به فرمول تراشیدن برای سینمای کوتاه. «فیلم کوتاه نباید قصه گو باشد.» «در فیلم کوتاه شخصیت‌پردازی وجود ندارد.» «فیلم کوتاه خوب حتما با یک شوک به پایان می‌رسد.» این‌ها جملاتی‌اند که شخصا چند سال پیش در ورک شاپ یکی از اساتید باسابقه و مشهور دانشگاه در جشنواره فیلم کوتاه تهران شنیده‌ام. استادی که حتی به عنوان فوت کوزه‌گری این را هم مطرح کرد که «فیلم کوتاه خوب کم کات دارد و معمولا در آن شاهد پلان – سکانس هستیم!» فکرش را بکنید که اگر سینماگران قرار بود تن به چنین دستورالعمل‌های صلبی دهند و روحیه تجربه‌گرایی و جسارت در آزمودن مسیرهای تازه را نداشتند، سینما هرگز نمی توانست قابلیت‌های بیانی‌اش را این چنین گسترش دهد. بنابراین بهتر است این حقیقت را بپذیریم که فرمول ثابتی برای ساخت فیلم وجود ندارد. حالا می‌خواهد کوتاه باشد و یا بلند. فیلمسازان موفق نه تنها از روی دست دیگران نگاه نکردند، بلکه هر کدام مسیر خاص خود را در فیلمسازی یافتند.

این مجموعه مطالب را می‌توانید از این‌جا دنبال کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

24 فریم | همه چیز درباره فیلم کوتاه